Ο παγκόσμιος αθλητισμός παραμένει παγωμένος από την τραγική είδηση του θανάτου του Ντιόγκο Ζότα. Ο 28χρονος ποδοσφαιριστής της Λίβερπουλ έχασε τη ζωή του μαζί με τον μικρότερο αδερφό του, Αντρέ, σε τροχαίο δυστύχημα στην Ισπανία, όταν το αυτοκίνητο που επέβαιναν εξετράπη της πορείας του στον αυτοκινητόδρομο A-52, τυλίχθηκε στις φλόγες και κατέληξε στον θάνατο και των δύο. Το χρονικό της τραγωδίας σοκάρει, αλλά παράλληλα φέρνει στην επιφάνεια έναν διαχρονικό προβληματισμό: πόσο έτοιμος είναι ένας μέσος οδηγός να διαχειριστεί ένα υπεραυτοκίνητο στον δημόσιο δρόμο;
Η νομοθεσία σε πολλές χώρες και στην Ελλάδα προβλέπει την ίδια διαδικασία για την απόκτηση άδειας οδήγησης ανεξάρτητα από το όχημα που πρόκειται να οδηγηθεί. Όλοι δίνουν τα ίδια σήματα, κάνουν την ίδια οπισθογωνία, περνούν τα ίδια πρακτικά τεστ, είτε θέλουν να κινηθούν με ένα μικρό hatchback είτε με ένα όχημα 700 ίππων. Μια Ferrari ή ένα Audi RS, όμως, δεν είναι «απλά ένα πιο δυνατό αυτοκίνητο». Είναι μηχανές υψηλής απόδοσης και ρίσκου, με τεχνικά χαρακτηριστικά που δεν συγχωρούν εύκολα τα ανθρώπινα λάθη. Τα περιθώρια αντίδρασης είναι ελάχιστα, η επιτάχυνση καταιγιστική, η ευθύνη τεράστια.
Η οδήγηση τέτοιων οχημάτων προϋποθέτει αντίληψη, εμπειρία και ψυχραιμία σε υψηλές ταχύτητες. Όμως αυτό που απαιτείται ίσως περισσότερο από όλα είναι εκπαίδευση. Εκπαίδευση πραγματική, πιστοποιημένη, σε πίστα, σε ειδικά προγράμματα, όπως ακριβώς συμβαίνει στην αεροπλοΐα ή στις αγωνιστικές σειρές. Γιατί να μπορεί κάποιος να βγάλει στον δρόμο ένα τέτοιο όχημα χωρίς καμία επιπλέον αξιολόγηση; Γιατί να εξισώνεται η ισχύς ενός οικογενειακού αυτοκινήτου με την απόδοση ενός τετράτροχου που φλερτάρει καθημερινά με τη φυσική των αγώνων;
Τα σούπερ cars δεν είναι για όλους. Όχι γιατί «δεν τα αξίζουν», αλλά γιατί δεν έχουν εκπαιδευτεί να τα διαχειριστούν. Η ταχύτητα και η τεχνολογία αυτών των αυτοκινήτων ξεπερνούν πλέον κατά πολύ τις δυνατότητες του μέσου οδηγού. Και κάπου εδώ τελειώνει η κουβέντα για «ελευθερία επιλογής» και αρχίζει η συζήτηση για τη δημόσια ασφάλεια. Γιατί οι δρόμοι δεν είναι πίστες. Και το «ήξερε να οδηγάει» δεν σημαίνει τίποτα όταν παίζεις με τα όρια.
Ο θάνατος του Ζότα είναι μια κραυγή. Ένας θόρυβος μέσα στη σιωπή της συνήθειας, που μας υπενθυμίζει πως η ταχύτητα χωρίς πλαίσιο, χωρίς γνώση, χωρίς όρια, μπορεί να σκοτώσει τον οποιονδήποτε. Ακόμη κι έναν πρωταθλητή. Ας μη χρειαστεί να γραφτούν ξανά τέτοιες λέξεις για να θυμηθούμε το αυτονόητο.
